Passe-partout: waarom, welk karton en welke maat?
Passe-partout is het kartonnen kader tussen een werk op papier en het glas. Het geeft een luchtruimte, zodat het werk het glas niet raakt, en beschermt tegen condens en schade. Kies zuurvrij karton, het liefst van 100% katoenlompen. De boven- en zijranden zijn meestal even breed; de onderrand maak je iets breder, omdat dat visueel in evenwicht is.
In het kort
- Functie
- Luchtruimte tussen werk en glas, en bescherming
- Karton
- Zuurvrij, bij voorkeur 100% katoenlompen
- Maatverhouding
- Boven en zijkanten gelijk, onderrand iets breder
- Vermijden
- Foamboard, houtpulpkarton met lignine, kraftpapier en plakband
Waarom een passe-partout?
Een werk op papier dat direct tegen het glas ligt, kan beschadigen, bijvoorbeeld door condens. Een raampassepartout houdt een luchtruimte vrij tussen het werk en het glas. Volgens conservatoren moet het passe-partout zo dik zijn dat het glas het werk nergens raakt. Voor grote vellen, golvend papier of gevoelige technieken zoals pastel is dikker karton nodig.
Welk karton kies je?
- Het beste: karton van 100% katoenlompen (rag), gebufferd of ongebufferd.
- Goedkoper alternatief: sterk gezuiverde houtpulp, gebufferd.
- Vermijden: foamboard, karton met lignine, kraftpapier en zelfklevende tape. Slechte materialen geven zure stoffen af die het papier sneller aantasten.
Gebufferd karton (pH 7,5 tot 8,5) is licht basisch gemaakt; ongebufferd karton is neutraal (pH 7). Welk type het beste past, hangt af van het werk; vraag het de lijstenmaker.
Welke maat passe-partout?
Een vaste maat in centimeters bestaat niet; het hangt af van het werk en de lijst. Wel is het gebruikelijk om de boven- en zijranden even breed te maken en de onderrand iets breder, voor een evenwichtiger beeld. Combineer een passe-partout met het juiste glas: zie museumglas.
Bronnen
- Canadian Conservation Institute, matting works of art on paper
- NEDCC, matting and framing for art and artifacts on paper
- Collection Care, framing and the air space
Klopt er iets niet meer? Organisaties veranderen data en prijzen soms na onze controle. Bij twijfel geldt altijd de officiële bron.